ศรัทธา หมายถึงอะไร จำเป็นต่อชีวิตหรือไม่

ศรัทธา หมายถึงอะไร จำเป็นต่อชีวิตหรือไม่

ศรัทธา หมายถึง ความเชื่อมั่นอย่างแรงกล้าโดยการรู้เห็นจากประสบการณ์ของตนโดยเฉพาะ ไม่ว่าจะคำบอกเล่าหรือพบเห็นด้วยตนเอง ซึ่งใช้นำมาเป็นสิ่งยึดเหนี่ยวจิตใจหรือแบบอย่างแนวทางการใช้ชีวิตที่เหมาะกับแต่ละบุคคลก็ได้

ศรัทธา ตามหลักพระพุทธศาสนานั้น ไม่ใช่การเชื่ออย่างไม่มีเหตุผล แต่เป็นความเชื่อที่มีปัญญาประกอบด้วย ต้องใช้เหตุผลมาประกอบการพิจารณาอยู่ตลอด การจะเชื่อหรือศรัทธาในสิ่งใดจะต้องใช้เหตุและผลในการอธิบาย ให้คลายความสงสัย ศรัทธาในทางพระพุทธศาสนาจึงเป็นปัจจัยต่อการพัฒนาปัญญาเพื่อการรู้แจ้งแห่งธรรม โดยแบ่งได้เป็น 4 ประการดังนี้

ศรัทธา 4 คืออะไร

ศรัทธา 4 คือ ความเชื่อทางพระพุทธศาสนาในความเป็นจริงของโลก ซึ่งมี 4 ประการ ความเชื่อเหล่านี้จะต้องใช้ปัญญาในการพิจารณาว่าเป็นจริงหรือไม่ และหากเป็นจริงก็จะเห็นได้ว่าเหตุและผลนั้นได้แสดงต่อเนื่องกันไปเป็นเหมือนภาพเรียงต่อกัน และทุกสิ่งในอดีตจะส่งผลโดยตรงต่ออนาคตเรื่อยไป

  1. กัมมสัทธา คือ ความเชื่อในเรื่องกรรม กฎแห่งกรรม ว่ากรรมมีอยู่จริง เชื่อว่าไม่ว่าจะเป็นเรื่องชั่วหรือดี เมื่อกระทำไปแล้วโดยมีเจตนา จงใจทำ การกระทำนั้นย่อมเป็นกรรม และกรรมนั้นย่อมเป็นเหตุปัจจัยก่อให้เกิดผลดีและผลร้ายสืบเนื่องต่อไป และเชื่อว่าผลที่ต้องการจะสำเร็จได้ด้วยการกระทำ มิใช่ด้วยการสวดมนต์หรืออ้อนวอนขอสิ่งศักดิ์สิทธิ์
  2. วิปากสัทธา คือ เชื่อในเรื่องวิบากว่าผลของกรรมมีจริง กรรมที่ทำแล้วต้องมีผล และผลต้องมีเหตุ ผลดีเกิดจากกรรมดี ผลชั่วเกิดจากกรรมชั่ว ซึ่งกรรมบางอย่างก็ส่งผลได้โดยตรง กรรมบางอย่างก็ส่งผลเร็วทันที และกรรมบางอย่างก็ส่งผลช้าข้ามภพข้ามชาติ
  3. กัมมัสสกตาสัทธา คือ เชื่อว่าสัตว์ทั้งหลายมีกรรมเป็นของตน เชื่อว่าแต่ละคนเป็นเจ้าของกรรม คือการกระทำ แต่ละคนจะต้องรับผิดชอบผลกรรมของตน ต้นทุนของแต่ละคนก็แตกต่างกันไปตามแรงกรรมพื้นฐานแต่อดีตชาติ
  4. ตถาคตโพธิสัทธา คือเชื่อในการตรัสรู้ของพระพุทธเจ้า มั่นใจว่าทรงเป็นพระสัมมาสัมพุทธะ ตรัสธรรมและบัญญัติวินัยไว้ด้วยดี ทรงเป็นที่แสดงให้เห็นว่า เราทุกคนหากฝึกตนด้วยดี ก็บรรลุธรรม หลุดพ้นได้ ดังที่พระองค์ได้ทรงบำเพ็ญไว้เป็นแบบอย่าง

ศรัทธา 4 นี้ หากเราใช้ปัญญาพิจารณาโดยแยบคายแล้วก็จะสามารถนำมาอธิบายธรรมชาติของความแตกต่างของการเกิดของมนุษย์ ไม่ว่าจะเป็นเรื่องสถานที่เกิด สภาพแวดล้อม ความสมบูรณ์ของครอบครัว ฐานะ รูปร่างหน้าตา นิสัยใจคอ สิ่งต่างๆเหล่านี้ล้วนมีเหตุปัจจัยจากอดีตทั้งสิ้น แต่การเกิดขึ้นนั้น เกินความสามารถของสมองของมนุษย์ ไม่อาจที่จะเข้าใจได้เพราะเป็นเรื่อง อจินไตย คิดไปก็บ้าเปล่า

จำเป็นอย่างไร

ศรัทธานั้นมีความจำเป็นอย่างยิ่งในการใช้ชีวิต ไม่ว่าจะเป็นตามหลักพุทธศาสนาหรือศรัทธาในความหมายทั่วไป เนื่องจากเป็นหลักในการดำเนินชีวิต คำว่าศรัทธานั้นสามารถใช้ได้ทั้งกับคน และคำสั่งสอน รวมถึงสิ่งศักดิ์สิทธิ์ต่างๆที่เราเคารพนับถือ หากเราไม่มีศรัทธา ก็จะไม่มีแนวทางหรือสิ่งยึดเหนี่ยวจิตใจ ใช้ชีวิตอย่างไร้แก่นสาร แต่แน่นอนว่าหากเราศรัทธาโดยไม่มีข้อโต้แย้งสงสัยในสิ่งนั้นๆ ก็อาจกลายเป็นความงมงายเพียงอย่างเดียว เพราะฉะนั้นปัญญาก็เป็นสิ่งที่สำคัญไม่แพ้กันอย่างยิ่ง

สนับสนุนบทความโดย WIN365